श्रावण १ गते, २०८३ मा प्रकाशित
काठमाडौं, १ साउन । इराकमा अमेरिकी सैन्य उपस्थितिको अन्त्य करिब २३ वर्ष पछाडी गरिने भएको छ ।
इराकी प्रधानमन्त्री अली अल जैदीले सेप्टेम्बर ३० सम्ममा सबै अमेरिकी सेनाले इराक छोड्ने घोषणा गरेका छन्। उनले वासिङ्टनमा अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पसँगको भेटवार्ताका क्रममा यो जानकारी गराएका हुन्।
ह्वाइट हाउसमा भएको उक्त भेटमा राष्ट्रपति ट्रम्पले इराकमा आफ्नो सैन्य बल राखिरहनु पर्ने आवश्यकता अब नरहेकोसमेत बताएका छन । उनले आफ्नो प्रशासनको बुझाइमा त्यहाँ अमेरिकी सैन्य उपस्थितिको अब कुनै आवश्यकता नरहेको उल्लेख गरेका हुन् ।
सन् २००३ मा अमेरिकाले इराकमा सैन्य अभियान सुरु गरेको थियो र त्यसयता त्यहाँ हजारौं अमेरिकी सैनिकहरू तैनाथ रहँदै आएका छन्। हालका वर्षहरूमा उनीहरूको संख्या क्रमशः घटाइँदै लगिएको थियो । हालसालै सम्म मुख्यतया इस्लामिक स्टेट विरुद्धका कारबाहीहरूमा सहयोग पुर्याउन करिब २,५०० अमेरिकी सैनिकहरू इराकमा तैनाथ रहेका थिए। यद्यपि, विगत केही महिनायता सैनिकहरूको संख्या अझ घटाइएको छ।
इराकी प्रधानमन्त्री अली अल जैदीले अमेरिकी सेनाको फिर्तीपछि आफ्नो सरकारले देशमा रहेका सशस्त्र समूहहरू विरुद्ध कडा कारबाही गर्ने बताएका छन्। उनले स्पष्ट रूपमा भने कि ३० सेप्टेम्बर पछि कुनै पनि संगठन वा समूहलाई विदेशबाट हतियार राख्न वा स्वतन्त्र रूपमा सैन्य गतिविधि सञ्चालन गर्न अनुमति दिइने छैन।
अली अल जैदीले भने, ‘अमेरिकी सेना ३० सेप्टेम्बरमा बाहिरिने छ र तिनको स्थान अमेरिकी कम्पनीहरूले लिनेछन्।’ यस भनाइको अर्थ अब सैन्य सहयोगको सट्टा दुई देशबीच आर्थिक तथा व्यापारिक सम्बन्ध सुदृढ हुनेछ भन्ने हो। इराकको तेल, ग्याँस र ऊर्जा क्षेत्रमा अमेरिकी लगानीलाई बढावा दिनु पनि जैदीको अमेरिका भ्रमणको एउटा मुख्य उद्देश्य थियो।
दुई नेताहरूबीचको वार्तामा आर्थिक सहकार्य सम्बन्धी विभिन्न महत्त्वपूर्ण विषयहरूमा छलफल भएको छ । ओभल अफिसमा भएको उक्त भेटवार्तामा इराकी प्रधानमन्त्रीले दुई राष्ट्रबीच नयाँ आर्थिक साझेदारीको घोषणा हुने संकेत गरेका छन। उनले निकट भविष्यमै अमेरिका र इराकबीच व्यापार तथा लगानीका क्षेत्रमा महत्त्वपूर्ण सम्झौताहरू हुन सक्ने बताए।
अमेरिकी सैन्य शक्ति आफ्नै भू भागमा मात्र सीमित छैन । यसको उपस्थिति विश्वका विभिन्न भागहरूमा फैलिएको छ। अमेरिकाले एसिया प्रशान्त क्षेत्रदेखि लिएर युरोप, मध्य पूर्व र अफ्रिकासम्म सैन्य अखडाहरू स्थापना गरेको छ। यी अखडाहरू मार्फत अमेरिकाले आफ्ना सहयोगी राष्ट्रहरूको सुरक्षा व्यवस्थापन गर्छ, आफ्ना विश्वव्यापी रणनीतिक हितहरूको रक्षा गर्छ र सैन्य कारबाहीहरू सञ्चालन गर्छ। एसिया प्रशान्त क्षेत्रमा जापानलाई अमेरिकाको सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण सैन्य सहयोगी मानिन्छ।
योकोसुका, कादेना, फुतेन्मा र मिसावाजस्ता अमेरिकी सेनाका प्रमुख आधारहरू जापानमा अवस्थित छन्। त्यहाँ ५० हजारभन्दा बढी अमेरिकी सैनिक तैनाथ छन्। यी आधारहरू पूर्वी एसिया र प्रशान्त क्षेत्रमा अमेरिकी रणनीतिक शक्तिका लागि मुख्य आधारका रूपमा रहेका छन्।
अमेरिकाले दक्षिण कोरियामा पनि आफ्नो बलियो सैन्य उपस्थिति कायम राखेको छ। त्यहाँ क्याम्प हम्फ्रेज, ओसान एयर बेस र कुन्सान एयर बेसजस्ता प्रमुख सैन्य अखडाहरू रहेका छन्। उत्तर कोरियाबाट हुन सक्ने सम्भावित खतरालाई मध्यनजर गर्दै अमेरिकाले लामो समयदेखि दक्षिण कोरियामा ठूलो संख्यामा आफ्ना सैनिकहरू तैनाथ गर्दै आएको छ।
यसका साथै, अमेरिकाले फिलिपिन्स, अष्ट्रेलिया, गुआम र प्रशान्त महासागरमा रहेका विभिन्न टापुहरूमा सैन्य पहुँच कायम राखेको छ। अमेरिकी सेनाले यी क्षेत्रहरूमा नियमित रूपमा अभ्यास तथा रणनीतिक कारबाहीहरू सञ्चालन गर्छ। युरोपमा, जर्मनी अमेरिकी सैन्य उपस्थितिको मुख्य केन्द्रका रूपमा रहेको छ । रामस्टाइन एयर बेसलाई विदेशमा रहेका अमेरिकी सैन्य अखडाहरूमध्ये सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण मध्ये एक मानिन्छ।
यसबाहेक, जर्मनीमा अन्य धेरै सैन्य अखडाहरू छन्, जहाँ हजारौं अमेरिकी सैनिकहरू तैनाथ छन्। जर्मनीका अतिरिक्त अमेरिकाले इटाली, बेलायत, स्पेन, पोल्याण्ड, रोमानिया र नेटोका अन्य सदस्य राष्ट्रहरूमा पनि बलियो सैन्य उपस्थिति कायम राखेको छ। युरोपभरि करिब ६८ हजार अमेरिकी सैनिकहरू तैनाथ रहेको अनुमान गरिएको छ।
अन्य समाचारहरु
