
काठमाडौं, ५ साउन । हिन्दु घरहरूमा दूध पोखिनुलाई शुभ मानिए तापनि यस्तो धारणा प्रायः कुनै शुभ अवसरसँग जोडिएको बेला मात्र सकारात्मक रूपमा लिने गरिन्छ ।
दैनिक जीवनमा बिहान र बेलुका दूध उमाल्ने काम अधिकांश घरहरूमा नियमित रूपमा गरिन्छ। त्यसैले धेरै मानिसहरू गुनासो गर्छन् कि एकछिनका लागि मात्र पनि ध्यान अन्त मोड्दा दूध उम्लिएर पोखिन्छ।


यसले दूध खेर फाल्नुका साथै ग्याँस चुलोलाई पनि फोहोर बनाउँछ। त्यो फोहोर सफा गर्न समय र मेहनत दुवै लाग्छ। यो समस्या लगभग हरेक घरमा देखिने गर्छ। यो झन्झटबाट पूर्ण रूपमा छुटकारा पाउने सरल उपायहरू छन् भन्ने कुरा थाहा पाउँदा तपाईंलाई पक्कै पनि राहत मिल्नेछ अर्थात तपाईं दूधलाई चुलोमा पोखिनबाट रोक्न सक्नुहुन्छ। आउनुहोस्, यी विशेष घरेलु उपायहरू बारे जानौँ।

तपाईंलाई यो थाहा पाउँदा आश्चर्य लाग्न सक्छ कि घिउ वा बटरको प्रयोग गरेर मात्र पनि तपाईंले दूध उम्लिएर पोखिनबाट रोक्न सक्नुहुन्छ। हो, दूध उमाल्नु अघि भाँडाको माथिल्लो भागको किनारामा घिउ वा बटरको पातलो पत्र लगाउनु होस्। जब दूध उम्लिँदा माथि आउँछ, घिउले उम्लिने प्रक्रिया र फिँजलाई दबाएर राख्छ, जसले गर्दा दूध भाँडा भित्रै रहन्छ।
अर्को उपायका रूपमा, दूध उमाल्नु अघि भाँडाको माथिल्लो भागमा काठको चम्चा वा डाडु तेर्सो गरी राख्न सक्नु हुन्छ। यसले फिँजलाई एकै ठाउँमा जम्मा हुन दिँदैन र दूध उम्लिने गतिलाई पनि कम गर्छ। तेस्रो र सबैभन्दा सजिलो उपाय भनेको दूधलाई उच्च आँचको सट्टा मध्यम आँचमा उमाल्नु हो, आँचलाई नियन्त्रण गर्नाले उम्लिने प्रक्रियालाई व्यवस्थित राख्न मद्दत पुग्छ।

यी उपायहरूसँगै केही साना कुराहरूमा पनि ध्यान दिनु महत्त्वपूर्ण छ। दूध उमाल्दा फराकिलो मुख भएको भाँडो प्रयोग गर्नु राम्रो हुन्छ किनकि यसले दूधको फिँजलाई बाहिर नपोखिई फैलिन पर्याप्त ठाउँ दिन्छ। साथै, दूध उम्लिनै लाग्दा आँच अलिकति कम गर्नुहोस्, यसले दूधलाई बिस्तारै उम्लिन मद्दत गर्छ र बाहिर पोखिने जोखिम कम गर्छ।
यसबाहेक दूध उम्लिएर पोखिन नदिने सबैभन्दा सजिलो उपाय भनेको दूध उमाल्दा भाँडाको नजिकै बस्नु हो । यदि पहिलो पटक उम्लिन थाल्ने बित्तिकै आँच कम गरियो भने दूध बाहिर पोखिनु अघि नै माथि आउन छोड्छ।





