
अर्घाखाँची । भारत सरकारले नेपाल सीमासम्मको पहुँच विस्तार गर्ने उद्देश्यसहित बिहारका दुई ठूला सडक परियोजनालाई सैद्धान्तिक स्वीकृति दिएको छ। मुजफ्फरपुर–सोनबरसा र खगडिया–पूर्णिया फोरलेन सडक निर्माण अघि बढाइएसँगै नेपाल–भारत सीमावर्ती क्षेत्रको आवागमन, व्यापार तथा आर्थिक गतिविधिमा सुधार आउने अपेक्षा गरिएको छ।
प्रस्तुत विवरणअनुसार कुल २२६ किलोमिटर लम्बाइका यी सडक परियोजना सार्वजनिक–निजी साझेदारी (पीपीपी) मोडलमा निर्माण गर्ने योजना छ। परियोजनाहरू अघि बढेपछि बिहारका विभिन्न सहरबाट नेपाल सीमासम्म पुग्न तथा नेपाल र पश्चिम बंगालतर्फ हुने मालसामानको ढुवानी सहज बन्ने अपेक्षा गरिएको छ।


८३ किलोमिटर लामो मुजफ्फरपुर–सोनबरसा फोरलेन सडक निर्माणका लागि ३ हजार ५९१ करोड भारतीय रुपैयाँ लागत अनुमान गरिएको छ। सडक निर्माण सम्पन्न भएपछि मुजफ्फरपुरबाट सीतामढी करिब ४० मिनेटमा र सोनबरसास्थित नेपाल सीमा करिब ९० मिनेटमा पुग्न सकिने लक्ष्य राखिएको विवरणमा उल्लेख छ।

परियोजनाअन्तर्गत ३४० मिटर लामो एउटा ठूलो पुल, पाँचवटा साना पुल र तीनवटा रेलवे ओभरब्रिज निर्माण गर्ने योजना छ। सडक सञ्चालनमा आएपछि सीमावर्ती क्षेत्रका बासिन्दालाई प्रमुख बजारसम्म आवतजावत गर्न तथा स्थानीय कृषि उपज र अन्य सामान ढुवानी गर्न सहज हुने अपेक्षा गरिएको छ।
खगडिया–पूर्णिया सडकखण्डलाई चार लेनमा स्तरोन्नति गर्न भारतको केन्द्रीय मन्त्रिपरिषद्ले ३ हजार ९३६ करोड ५ लाख भारतीय रुपैयाँ लागतमा स्वीकृति दिएको छ। करिब १४३.५३ किलोमिटर लामो यो परियोजनाले खगडिया, भागलपुर, कटिहार र पूर्णिया क्षेत्रको सडक सम्पर्क सुधार गर्नेछ।

परियोजनाअन्तर्गत पूर्णिया सहरमा ६.७२९ किलोमिटर लामो ग्रिनफिल्ड बाइपाससमेत निर्माण गरिनेछ। यसबाट सवारी चाप घट्ने, यात्रा समय करिब दुई घण्टामा सीमित हुने र इन्धन तथा सवारी सञ्चालन खर्च कम हुने अपेक्षा गरिएको छ। कृषि उपज, विशेषगरी मकै तथा अन्य स्थानीय उत्पादनको ढुवानी र बजारीकरणमा समेत सहयोग पुग्ने विश्वास गरिएको छ।


यी सडक परियोजनाले नेपाल–भारत सीमावर्ती क्षेत्रमा व्यापार, पर्यटन तथा आर्थिक गतिविधि विस्तार गर्न सहयोग पुर्याउने अपेक्षा गरिएको छ। विशेषगरी सीमावर्ती बजार, कृषि उत्पादन केन्द्र र प्रमुख व्यापारिक सहरबीचको आवागमन सहज हुँदा स्थानीय बासिन्दाले लाभ लिन सक्नेछन्।
रामजानकी मार्ग तथा अयोध्या–जनकपुरधाम क्षेत्रको धार्मिक पर्यटनसँग सडक सञ्जालको समन्वय गर्न सके धार्मिक पर्यटकको आवागमनमा समेत सकारात्मक प्रभाव पर्न सक्नेछ।
भारत सरकारले अघि बढाएका यी सडक परियोजनालाई सीमावर्ती क्षेत्रमा काम गर्दै आएको संस्था ‘मिडिया फर बोर्डर हार्मोनी’ ले स्वागत गरेको उपलब्ध विवरणमा उल्लेख छ।
समग्रमा, बिहारका यी दुई सडक परियोजना सञ्चालनमा आएपछि नेपाल–भारत सीमावर्ती क्षेत्रको सडक सम्पर्क, व्यापार र क्षेत्रीय आर्थिक गतिविधिमा सुधार आउने अपेक्षा गरिएको छ। यद्यपि, परियोजनाको वास्तविक प्रभाव निर्माण सम्पन्न भएपछि मात्रै स्पष्ट हुनेछ।





