कार्तिक २२ गते, २०८३ मा प्रकाशित
काठमाडौं, २१ कात्तिक। पोर्चुगलका लागि क्रिस्टियानो रोनाल्डोको शानदार करियरको अन्त्य भने केही कटुतापूर्ण रह्यो। उनका प्रमुख प्रतिद्वन्द्वी लियोनेल मेस्सीको अवस्था भने यसभन्दा बिल्कुलै फरक देखियो।
मेस्सीले पनि यसै वर्ष अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलबाट सन्यास लिए तर अर्जेन्टिनालाई लगातार दुई पटक विश्वकपको फाइनलसम्म पुर्याएपछि मात्र। कीर्तिमानहरूले भरिएको उनीहरूको सम्पूर्ण करियरमा जस्तै, आफ्नो पुस्ताका यी दुई महान् खेलाडी, जसलाई धेरैले सर्वकालीन महान् खेलाडी समेत मान्छन्, बीचको तुलना नगर्नु असम्भव नै छ।
बिहीबार सन्यासको घोषणा गर्दै रोनाल्डोले जारी गरेको भिडियो सन्देश निस्सन्देह भावुक थियो तर यो पोर्चुगलका प्रशिक्षक जर्ज जिसससँगको तीतो विवादपछि आएको थियो। सोही विवादका कारण म्यानचेस्टर युनाइटेड र रियल म्याड्रिडका यी दिग्गज खेलाडीले आफ्नो अन्तिम अन्तर्राष्ट्रिय सहभागिताका रूपमा रहेको टोलीलाई बीचमै छोडेर हिँड्नुपरेको थियो।
पछि उनलाई जरिवाना गरियो र निलम्बनमा पनि पारियो। यद्यपि यी दुवै कारबाहीहरू केवल औपचारिकता मात्र थिए, जरिवाना रकम जम्मा २८५ डलर थियो तर यिनले रोनाल्डोको त्यो करियरको एउटा दुःखद र निराशाजनक अन्त्यलाई दर्शाए, जसमा उनले पोर्चुगलको राष्ट्रिय टोलीलाई तीनवटा ठूला उपाधि जिтаएका थिए र पुरुष अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलमा सर्वाधिक गोलकर्ता बन्ने कीर्तिमान कायम गरेका थिए।
यसको तुलना मेस्सीसँग गरौं, जसको अर्जेन्टिनाका लागि महत्त्व अन्त्यसम्मै उत्तिकै कायम रह्यो। विश्वकपमा उनले नयाँ उचाइ हासिल गरे; केही समयका लागि उनी विश्वकपको इतिहासमै सर्वाधिक गोलकर्ता बने र आफ्नो देशलाई लगातार दुई पटक उपाधि जित्ने संघारसम्म पुर्याए।
३९ वर्षको उमेरमा, आठ गोल र चार असिस्टसहित, मेस्सी सर्वाधिक गोल योगदान (गोल र असिस्ट जोड्दा) गर्ने खेलाडीहरूको सूचीमा किलियन एम्बाप्पेभन्दा पछि मात्र थिए। तथ्याङ्कका आधारमा, यो मेस्सीको अहिलेसम्मकै उत्कृष्ट विश्वकप थियो। यो उनको अन्तर्राष्ट्रिय करियरको उत्तरार्धमा देखिएको त्यो अद्भुत लयसँग मेल खान्छ, जसको दौरान उनले ३४ वर्षको उमेरपछि तीनवटा ठूला उपाधिहरू जितेका थिए।
विश्वकपको प्रदर्शनलाई हेर्दा यो तर्क गर्न सकिन्छ कि मेस्सीसँग अझै धेरै योगदान दिने क्षमता बाँकी थियो र उनी सन् २०२८ को कोपा अमेरिका प्रतियोगितासम्म खेल्न सक्थे।
४१ वर्षको उमेरमा रोनाल्डोले लिएको सन्यास धेरै अघिदेखि नै अपेक्षित जस्तै थियो।
सन् २०२२ को विश्वकपमै उनको अन्तर्राष्ट्रिय करियर लगभग सकिएको जस्तो देखिएको थियो, जब उनलाई टोलीबाट हटाइयो र उनको स्थानमा आएका गोन्कालो रामोसले ह्याट्रिक गर्दै एउटा नयाँ पुस्ताको आगमनको संकेत दिएका थिए।
यद्यपि रोनाल्डोले संघर्ष जारी राखे, गोल गर्ने नयाँ कीर्तिमानहरू बनाए र गत वर्ष पोर्चुगललाई दोस्रो ‘नेसन्स लिग’ उपाधि दिलाए, तर सबैभन्दा ठूलो मञ्चमा मेस्सीले देखाएको निरन्तरको उत्कृष्ट प्रदर्शनसँग उनी तुलना हुन सकेनन्।
कतार विश्वकपमा कमजोर प्रदर्शन पछि सन् २०२४ को युरोपेली च्याम्पियनसिपमा पोर्चुगल क्वार्टरफाइनलसम्म पुग्दा पनि उनले कुनै गोल गर्न सकेनन्। सोही प्रतियोगितामा अतिरिक्त समयमा पेनाल्टी चुकाएपछि उनी मैदानमै भक्कानिएर रोएका थिए।
यस वर्ष अमेरिका, क्यानडा र मेक्सिकोमा आयोजित विश्वकपमा उनी छ वटा फरक-फरक विश्वकपमा गोल गर्ने पहिलो खेलाडी बने, तर पोर्चुगललाई लिएर मुख्य बहस यो थियो कि- के उनलाई स्वतः सुरुवाती ११ (लाइनअप) मा राख्नु उचित छ वा छैन?
उनका पछिल्ला प्रतियोगिताहरू बारुदको थुप्रो (टिण्डरबक्स) जस्तो महसुस भएका छन्, जहाँ क्यामेराहरूले उनी प्रतिस्थापित हुँदा वा सुरुवाती लाइनअपबाट बाहिरिँदा निरन्तर प्रतिक्रियाको लागि पर्खिरहेका देखिन्छन्। पोर्चुगलमा सुनौलो पुस्ताका खेलाडीहरू छन्, यस्तोमा रोनाल्डोमाथिको यो अत्यधिक ध्यान एउटा बाधा जस्तै महसुस भएको छ।
“तर यो सधैं यस्तै हुन्छ,” उनले जुनमा भनेका थिए, “…जब चीजहरू राम्रो हुन्छन्, ‘क्रिस्टियानो राम्रो हुन्छ’; जब चीजहरू खराब हुन्छन्, ‘क्रिस्टियानो एक सेवानिवृत्त खेलाडी हुन्, उनी बुढो भए।’ यो सधैं यस्तै हुनेछ।”
विश्वकपपछि पनि त्यो बहस जारी रह्यो र सेप्टेम्बरमा नर्वेविरुद्धको नेसन्स लिग खेलको क्रममा वार्म-अप गर्न भनिएपछि रोनाल्डो रिसाएका थिए र उनलाई खेलमा प्रयोग गरिएन।
उनी टोलीबाट बाहिरिए र पछि एक विज्ञप्ति जारी गर्दै दाबी गरे कि उनलाई ३० मिनेट खेल्ने भनिएको थियो र प्रशिक्षक येशू (जिसस) आफ्नो वचनबाट पछि हटेका थिए। त्यसपछि रोनाल्डोले पत्रकार सम्मेलनको क्रममा येशूले आफ्नो “गल्ती” स्वीकार गरून् भन्ने चाहन्थे, जुन प्रशिक्षकले गरेनन्, जसले गर्दा उनका स्टार खेलाडी टोलीबाट बाहिरिन पुगे।
रोनाल्डोको गुनासोको वैधतालाई ध्यान नदिई, उनको प्रतिक्रिया—उनका लगभग ७० करोड इन्स्टाग्राम फलोअर्ससँग घनिष्ठ विवरणहरू साझा गर्नु—राष्ट्रको राष्ट्रिय टोलीका लागि अर्को अवांछित ध्यान भङ्ग गर्ने विषय थियो।
आफ्नो क्लब करियरको कुरा गर्दा, मेस्सीले धेरै ‘बालोन डी’ओर’ जितेका छन् भने रोनाल्डोले धेरै च्याम्पियन्स लिग उपाधि जितेका छन्। यी दुवैका अन्तर्राष्ट्रिय उपलब्धिहरू सर्वकालीन महान् खेलाडीको बहसलाई समाधान गर्न मद्दत गर्ने मुख्य आधार बनेका छन्।
अर्जेन्टिनासँग मेस्सीको पछिल्लो सफलताले उनलाई यस सन्दर्भमा रोनाल्डोभन्दा अगाडि पुर्याएको छ, जबकि लामो समयसम्म यो अवस्था उल्टो थियो।
युरो २०१६ मा पोर्चगलको विजयले उनलाई मेस्सीबाट अलग गरेको थियो, किनकि मेस्सीले अर्जेन्टिनासँग आफ्नो पहिलो प्रमुख उपाधि (कोपा अमेरिका) जित्न २०२१ सम्म पर्खनुपरेको थियो र २०१६ मा राष्ट्रिय टोलीबाट छोटो समयको लागि अवकाशसमेत लिएका थिए।
कतारमा भएको विश्वकपमा मेस्सीले अर्जेन्टिनाका अर्का महान् खेलाडी डिएगो म्याराडोनाको पदचाप पछ्याउँदै आफ्नो देशलाई फुटबलको सबैभन्दा ठूलो उपाधि दिलाए, त्यही उपाधि जुन रोनाल्डोको पहुँचभन्दा बाहिर रह्यो।
सन् २०२४ मा अर्को ‘कोपा अमेरिका’ प्रतियोगिता भयो, जहाँ इन्टर मियामीका स्टार मेस्सी आफ्नो टोलीलाई फेरि अर्को सफलता दिलाउने नजिक पुगेका थिए, तर जुलाईमा भएको फाइनलमा उनीहरू पराजित भए।
लगातारका विश्वकपहरूमा मेस्सीको उत्कृष्ट प्रदर्शनले रोनाल्डोको संघर्षलाई अझ बढी चर्चामा ल्याइदिएको छ। ठूला प्रतियोगिताहरूमा रोनाल्डोलाई लिएर सिर्जना गरिएको बढ्दो नकारात्मक भाष्यले उनको अन्तर्राष्ट्रिय खेल जीवनको महानतामाथि अन्यायपूर्ण ढंगले छाया पारिदिएको छ।
तीनवटा ठूला उपाधिहरू (युरो र दुईवटा नेसन्स लिग) जित्नुको अर्थ, कम्तीमा उपाधि संख्याको हिसाबले उनी मेस्सीको बराबरीमा छन्। उनले २३४ खेलमा कीर्तिमानी १४६ गोल गरेका छन्, जबकि मेस्सीले २०८ खेलमा १२६ गोल गरेका छन्।
यी दुवै खेलाडी दुई दशकभन्दा बढी समयदेखि आ-आफ्ना देशका लागि प्रेरणाका स्रोत (आइकन) रहेका छन्। अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलमा उनीहरूले छोड्ने रिक्तताको महसुस सायद चार वर्षपछि हुने अर्को विश्वकपसम्म पूर्ण रूपमा हुनेछैन। गत महिना, लगभग पूरै अर्जेन्टिनाले मेस्सीको बिदाइ खेल हेर्यो, जिसको ‘द लास्ट ट्यांगो’ (अन्तिम नृत्य) को रूपमा प्रस्तुत गरिएको थियो।
पोर्चुगिज फुटबल संघले रोनाल्डोको सम्मानमा एउटा विशेष कार्यक्रम आयोजना गर्ने योजना बनाएको छ, “जहाँ समर्थक र सिंगो देशले मिलेर ती खेलाडीको प्रशंसा र उत्सव मनाउन सकून्, जसले हामीलाई यति धेरै कुरा दिएका छन्।”
अहिलेका लागि, उनीहरूको क्लब करियर भने जारी छ।
रोनाल्डोका लागि एउटा महत्त्वपूर्ण कोसेढुंगा अझै बाँकी छ, उनको करियरको १,०००औं गोल। हाल उनी ९८५ गोलमा छन् र यो सिजन सकिनुअघि नै उनले त्यो संख्या पूरा गर्न सक्छन्।
तर, अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलको सन्दर्भमा भने, त्यो अध्याय अब बन्द भएको छ।
अन्त्यमा रोनाल्डोले भने, “मलाई आफ्नो जीवनको हरेक पल विश्वको सर्वश्रेष्ठ खेलाडी बन्ने लक्ष्यका साथ बिताएकोमा गर्व छ। आज मलाई महसुस हुन्छ कि मेरो सबैभन्दा ठूलो जित त विश्वकै उत्कृष्ट देशको प्रतिनिधित्व गर्ने सम्मान पाउनु थियो।”
अन्य समाचारहरु
