साइबर ठगी नियन्त्रण गर्न विश्वव्यापी सहकार्य अपरिहार्यः कम्बोडिया सम्मेलनमा जोड

फनोम पेन्हमा आयोजित साइबर ठगी विरुद्धको अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलनमा सहभागी विभिन्न देशका प्रतिनिधिहरूले सीमापार साइबर अपराधको जालो तोड्न विश्वव्यापी समन्वय अपरिहार्य रहेको निष्कर्ष निकालेका छन् । कम्बोडियाका प्रधानमन्त्री हुन मानेटले साइबर ठगी कुनै एक देशको समस्या मात्र नभई क्षेत्रीय तथा विश्वव्यापी संकट भएको बताउँदै यसलाई नियन्त्रण गर्न सामूहिक प्रतिवद्धताको आवश्यकता औंल्याएका छन् ।

सम्मेलनलाई सम्बोधन गर्दै प्रधानमन्त्री मानेटले कम्बोडिया कुनैपनि हालतमा साइबर अपराधीहरूको ‘सुरक्षित आश्रयस्थल’ बन्न नदिने दृढता व्यक्त गरे। उनले देशको आर्थिक विकास र नागरिकको हितलाई असर पु¥याउने आपराधिक गिरोहलाई निमिट्यान्न पार्न सरकारले आक्रामक कदम चालेको जानकारी दिए ।

तथ्यांकअनुसार, सन् २०२५ को जुलाईदेखि २०२६ को अगस्टसम्मको अवधिमा कम्बोडियाले ६६३ अनलाइन स्क्याम साइटहरू बन्द गरेको छ, जसमा ८६ वटा ठूला स्तरका स्क्याम कम्पाउन्डहरू रहेका छन् । यी कारबाहीका क्रममा ३८ विभिन्न देशका २२ हजारभन्दा बढी विदेशी नागरिकलाई निष्कासन गरिएको छ ।

संयुक्त राष्ट्रसंघको लागुऔषध तथा अपराध नियन्त्रण कार्यालयका अनुसार पूर्वी एशिया, अस्ट्रेलिया र न्युजिल्याण्ड क्षेत्रमा मात्रै साइबर ठगीबाट वार्षिक ११४ अर्ब अमेरिकी डलर बराबरको क्षति हुने गरेको छ । इन्टरपोलका प्रतिनिधि निकोलस कोर्टले यो खतरा निरन्तर बढिरहेको भन्दै सबै सरोकारवाला निकायहरूबीच गम्भीर र दीर्घकालीन सहकार्यको खाँचो औंल्याए । विशेषज्ञहरूले अपराधीहरूले अत्याधुनिक प्रविधि र ठूलो आर्थिक प्रलोभनको प्रयोग गरिरहेको भन्दै परम्परागत अनुसन्धान विधिले मात्र यो अपराध रोक्न नसकिने चेतावनी दिएका छन् । रोयल एकेडेमी अफ कम्बोडियाका किन् फेयाले ‘फलो द मनी’ अर्थात् पैसाको स्रोत पत्ता लगाउने रणनीतिलाई प्राथमिकता दिनुपर्नेमा जोड दिए । यसका लागि वित्तीय खुफिया सूचनाको आदानप्रदान, शंकास्पद सम्पत्ति रोक्का, जफत र बैंकिङ तथा डिजिटल भुक्तानी प्लेटफर्महरूसँगको गहिरो सहकार्य आवश्यक रहेको उनको भनाइ छ ।